| ტიპი: | ხელნაწერი | |
|---|---|---|
| დასახელება: | შობის დღესასწაული სვანეთში. შობა – ფაფის მოყვარული, შუშხვამი – გოჭის მოყვარული! | |
| დასახელება (ორიგ.): | შობ | |
| ავტორისეული აღწერა: | შობა – ფაფის მოყვარული, შუშხვამი – გოჭის მოყვარული! | |
| შინაარსი: | ქრისტეშობის წინა ღამეს ჩვენ ვეძახით შობას. ამ დღეს ვაკეთებთ ხორბლის ფაფას. ფაფისთვის ხორბლის მარცვალს საფქვავში დავფქვავთ. მერე დავდგამთ მოსახარშად და იხარშება დილიდან საღამომდე. საღამო ჟამს ქვაბს ჩამოვიღებთ და დავდგამთ გასაგრილებლად სუფთა, წმინდა ადგილას, სადაც ვტოვებთ გვიანობამდე. საღამოს ვიწყებთ ცხობას, ცომი მოზელილი გვიდგას დიდი ვარცლით, და ვაცხობთ სეფისკვერებს და შევალოცავთ ფაფას და სეფისკვერებს ერთად ლამაარიას, ღვთის მშობელს ვევედრებით წლის მოსავალს და ბარაქას. ამ ღამეს ლამაარია წასულა ბეთლემში და ქრისტე დაბადაო. ფაფის და სეფისკვერების შეწირვის, შელოცვის შემდგომ ვაკეთებთ ლიფაანეს, მიცვალებულებს ვუკურთხებთ პურს და ფაფას. ამ ღამეს გვჩვევია ასევე მოჯორის გაკეთება. მოჯორს აკეთებენ კანაფის თესლის ფქვილისაგან. ავდგებით და ადუღებულ წყალში ვაყრით კანაფის ფქვილს, მოვურევთ ლაფერთხათი (ჟიიშხათი), მოვაყრით მარილს. მერე ფაფიან ჯამებს შუაში ჩავაღრმევებთ, იმ ჩაღრმავებულში ვასხამთ მოჯორს და ამგვარად შევატანთ ფაფას მოჯორს. ვივახშმეთ ასე და მერე კი დავწვებით ხოლმე. | |
| დამატებითი ინფორმაცია: | ტექსტი სვანურიდან ქართულ ენაზე თარგმნა ქეთევან მარგიანმა | |
| თემი: | მულახის თემი | |
| სოფელი: | ჭოლაში | |
| ტერიტორია: | ზემო სვანეთი | |
| წელი: | 1930 | |
| მასალა: | ქაღალდი, მელანი | |
| ზომები: | 20სმ × 17სმ | |
| მდგომარეობა: | დამაკმაყოფილებელი | |
| დაზიანებები: | ||
| თეგები: | ლამარიამოჯორისებისკვერიფაფაშობაშუშხვამი | |
მსგავსი ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (მულახის თემი, ჭოლაში, ზემო სვანეთი)
ლადბაშილი ჰქვია იმ სახლს, რომელშიც ქალები ნადბაშუნს აცხობენ და შეალოცავენ წ...
07 შუიდ მაისი 20/05 ამ დღეს ხორბლის ყანებში ვიცით ლიდბêში. ნადბêშუნს დააცხობენ...
ახლა მეორე დღეს არის ზომხა. დილით ახალგათენებულზე სამი მეეკვლე; ერთი ...
სამეკვლეოს, სარიტუალო პურებს ხელად დაჭრიან იმ დროს, როცა ოჯახის წევრე...
03/02 ყçილიერე დოშდიშ 16/02 მერე, მეორე დღეს, ყველიერის ორშაბათია. ამ კვირაში...
ახლა, მეორე დღეს, „ლიჯგრი დოშდიშ“ ჰქვია. იმ დღეს ჩავალთ ჯგèრაგში. სასაფლაოებზე ...
ყველიერის სამშაბათს გვჩვეოდა ლოცვა. ველოცებოდით ქუთაისის ღვთისმშობელს ...
ლითოოდრი ხვდება პარასკევ დღეს. ამ დღეს მთელი სოფლის ბავშვები შეიკრიბე...
ეს გვჩვევია ახალი წლის წინა დღეს. შუშხვამი უქმე არ არის. ისე თუ ...
იმ დღეს დილით გვჩვევია: ერთი კაცი ადრე ადგება და გავა ეკლის მოსაჭრელად. დავუვლით...
ახალი წლიდან, (ზომხანღო) მეხუთე დღეს არის „ხვდება“ ადგომი. წყალკურთხევი...
ელობ (ელიაობა)- პერპოლაშიდან (პეტრე-პავლობიდან) სამი კვირის შემდეგ მოდის ელობ (...
სხვა ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (მულახის თემი, ჭოლაში, ზემო სვანეთი)
მიცვალებულის მოსახსენებელი დღე ლაგუან, გარდაცვლილის შემოსილი და იარაღასხმული მამ...
ფოტოზე ხის ძველი წისქვილია აღბეჭდილი...
სცენები აღბალაღრალის დღესასწაულიდან, საქმისაი ფალოსით, ნიღბით, ,,იარაღით" თავის ...
ლიმერიეს დღეს მღვდლის მიერ არყის მიწაზე ლიბაცია და სასაფლაოზე მიტანილი სანოვაგის...
სახლების დიდებით შემოვლა გარდაცვლილ სულთა წასვლის დღეს (ლიფანალის დასრულებისას)...
ბეჩოს თემის ქალების სალოცავი ჯგერან, რომელშიც ინახება ნაყოფიერების (მომტანი) ქვე...
გარდაცვლილის გამოსახულება წლისთავის სუფრასთან...
მარილის ქვასანაყი ...
გარდაცვლილთა სულების მიღება-გამასპინძლება "ლიფანალის" დღეებში...
მღვდელი წლისთავზე აკურთხებს გარდაცვლილი ქალისთვის მიძღვნილ სუფრას...
ყაუ - კერაზე ჩამოსაკიდი კავი ლაფთან - ხარის კუდისგან დამზადებული ბუხრის საწმენდ...
ფოტოზე მოცემულია მესტიის ხიდი (1927 წელი) ...