| ტიპი: | ხელნაწერი | |
|---|---|---|
| დასახელება: | შობის დღესასწაული სვანეთში. შობა – ფაფის მოყვარული, შუშხვამი – გოჭის მოყვარული! | |
| დასახელება (ორიგ.): | შობ | |
| ავტორისეული აღწერა: | შობა – ფაფის მოყვარული, შუშხვამი – გოჭის მოყვარული! | |
| შინაარსი: | ქრისტეშობის წინა ღამეს ჩვენ ვეძახით შობას. ამ დღეს ვაკეთებთ ხორბლის ფაფას. ფაფისთვის ხორბლის მარცვალს საფქვავში დავფქვავთ. მერე დავდგამთ მოსახარშად და იხარშება დილიდან საღამომდე. საღამო ჟამს ქვაბს ჩამოვიღებთ და დავდგამთ გასაგრილებლად სუფთა, წმინდა ადგილას, სადაც ვტოვებთ გვიანობამდე. საღამოს ვიწყებთ ცხობას, ცომი მოზელილი გვიდგას დიდი ვარცლით, და ვაცხობთ სეფისკვერებს და შევალოცავთ ფაფას და სეფისკვერებს ერთად ლამაარიას, ღვთის მშობელს ვევედრებით წლის მოსავალს და ბარაქას. ამ ღამეს ლამაარია წასულა ბეთლემში და ქრისტე დაბადაო. ფაფის და სეფისკვერების შეწირვის, შელოცვის შემდგომ ვაკეთებთ ლიფაანეს, მიცვალებულებს ვუკურთხებთ პურს და ფაფას. ამ ღამეს გვჩვევია ასევე მოჯორის გაკეთება. მოჯორს აკეთებენ კანაფის თესლის ფქვილისაგან. ავდგებით და ადუღებულ წყალში ვაყრით კანაფის ფქვილს, მოვურევთ ლაფერთხათი (ჟიიშხათი), მოვაყრით მარილს. მერე ფაფიან ჯამებს შუაში ჩავაღრმევებთ, იმ ჩაღრმავებულში ვასხამთ მოჯორს და ამგვარად შევატანთ ფაფას მოჯორს. ვივახშმეთ ასე და მერე კი დავწვებით ხოლმე. | |
| დამატებითი ინფორმაცია: | ტექსტი სვანურიდან ქართულ ენაზე თარგმნა ქეთევან მარგიანმა | |
| თემი: | მულახის თემი | |
| სოფელი: | ჭოლაში | |
| ტერიტორია: | ზემო სვანეთი | |
| წელი: | 1930 | |
| მასალა: | ქაღალდი, მელანი | |
| ზომები: | 20სმ × 17სმ | |
| მდგომარეობა: | დამაკმაყოფილებელი | |
| დაზიანებები: | ||
| თეგები: | ლამარიამოჯორისებისკვერიფაფაშობაშუშხვამი | |
მსგავსი ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (მულახის თემი, ჭოლაში, ზემო სვანეთი)
დღეს გობში (ლალშში „სათესურში“) ჩააწყობენ და ამაში აქვთ ასევე წერექვის...
მიცვალებულის დატირება და დაკრძალვა, სარიტუალო საკვების მომზადება და ქელეხი....
მიცვალებულის სახლეზე რასაც გაამზადებენ საკურთხს (საჭმელსაც და სამოსსაც), ი...
აღდგომის ხუთშაბათს დღისით ვაკეთებთ ხორბლის ფაფას. საღამოს ვიტრაპეზებთ. ტრა...
ხვალმი ხვდება ლიქვრეშის ხუთშაბათ დღეს (ლიქვრეშის წინა ხუთშაბათს). ამ დღე...
„ლინშდაქçრი“ ოჯახი, როცა მკას მორჩება, მაშინ „ლინშდაქçრე“ ჰქვია. იქ ღამე ლამარია...
ადგომის მერე მეორე დღეს განცხდაბ ჰქვია. საკლავს დავკლავთ და აღვუვლენთ ლიმზირს სა...
აღწერილია ხადობის დღეს მუცლის სალოცავი რიტუალის ჩატარების წესები. ხადობის ლამარი...
შუშხვამის დღეს უქმე არ არის. საღამოს ყველა მოსახლიდან ერთი კაცი წავა ...
"ტყეების სახლები: ურუ ჭალ, სარგობ, ანლ, აზაუ, კოჯრ, ლსილ, ლზქრ, კედერ,...
...
ღუეშე ლიმერიე მარიამობის შემდეგი კვირაა, რომლის დროსაც კარგი მოსავლისთვის იწირე...
სხვა ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (მულახის თემი, ჭოლაში, ზემო სვანეთი)
ფოტოზე აღბეჭდილია რაჟდენ ქალდანის კოშკიანი საცხოვრებელი სახლი, მულახის თემის სოფ...
მიცვალებულის მოსახსენებელი დღე ლაგუან, გარდაცვლილის შემოსილი და იარაღასხმული მამ...
არყის ხისგან სამამაკაცო ლამპრების დამზადება მიცვალებულთა სულების მობრძანების დღ...
აღბა-ლაღრალის დღესასწაული, საქმისაი ფალოსით და ჯოხით...
გარდაცვლილის სულის მოსახსენიელბელ დღეს მოხარშული ხორცით გაკეთებული საკურთხი ...
სამიწათმოქმედო იარაღები-გუთანი და გუთნის ნაწილები განმარტებებით ...
ფოტოზე გამოსახულია ლატალის თემის სოფ. იენაშის მკვიდრის ბიაზრუკ წერედიანის დატირ...
მიცვალებულის სულის მოსახსენებლად წლისთავზე (სურვილის მიხედვით) არაყის სმა ეზოში ...
სამეურნეო იარაღი თოხი...
ცეცხლის საჩხრეკი ორთითა ...
ერთ-ერთი ეპიზოდი აღბალაღრალის დღესასწაულის რიტუალიდან...
გარდაცვლილის გამოსახულება წლისთავის სუფრასთან...