ისგლილჩალ (გვ.1.)

ტიპი: ხელნაწერი
დასახელება: ისგლილჩალ (გვ.1.)
დასახელება (ორიგ.): ისგლილჩალ
ავტორისეული აღწერა:
შინაარსი: ისგლილჩალი ყოველთვის ოთხშაბათ დღეს ხვდება დიდმარხვაში. იმ ღამეს იმდენ გვიზის სეფისკვერს ვაცხობთ, რამდენი წევრიც არის ოჯახში. ამ სეფისკვერებს შიგნით ურევენ ღერღილს, რომელშიც ურევია კანაფის თესლის ფქვილი (ნნიარ ). ამ ღამეს სტუმრის სახლში მოსვლა არ შეიძლება. სტუმარმა, გარედან მოსულმა არ შეიძლება ნახოს გვიზი. ცხობის დამთავრების შემდეგ, სანამ სეფისკვერებს არ შევალოცავთ, და მერე ვიდრე არ გეახლებით, ვიდრე არ შევჭამთ, ვიდრე არ ვიტრაპეზებთ მანამდე სახლში ლაპარაკი არ შეგვიძლია. „ისგლილჩალის ღვთაებავ, ღმერთო, ჩვენი საქონელი დაიფარე და მარცხისა და დაღუპვისთვის არ გაიმეტო“. მერე ჩამოსხდებიან ქალები ძროხების მხარეს, მამაკაცები – ხარების მხარეს, ბავშვები მოზარდ (მეზუ მანგარ ) სულდგმულებთან, საქონლების სასაკვებეებთან (ლადიარალ), თითო სეფისკვერი ყველას ხელში უჭირავს და უხმოდ, ულაპარაკოდ ჭამენ. ამის მერე უკვე შეუძლიათ საუბარი, ლაპარაკი. ამ დღეს სახლში ერთმა ქალმა უნდა იშიმშილოს (ის არ სჩვევიათ ყველა ოჯახში). მხოლოდ ზოგიერთ მოსახლეებს აქვთ ეს წესი და ტრადიცია. ამ დღეს მართებთ ლოცვა ფსორიაზისგან (ხვარხან) დასაცავად. ამ დღეს საქონელსაც აშიმშილებენ, ეს წესს ყველა არ მისდევს. იმ დღეს უქმეა ყველასთვის.
დამატებითი ინფორმაცია: ტექსტი სვანურიდან ქართულ ენაზე ქეთევან მარგიანმა
თემი: მულახის თემი
სოფელი:
ტერიტორია: ზემო სვანეთი
წელი:
მასალა: ქაღალდი, მელანი
ზომები: 20სმ × 17სმ
მდგომარეობა: დამაკმაყოფილებელი
დაზიანებები:
თეგები: გუიზდიდმარხვაისგლილჩალლადიარალმეზუ მანგარნნიარსეფისკვერიხვარხან

სხვა გვერდები:


ამავე ტიპის დოკუმენტები, ამავე ადგილიდან:

მსგავსი ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (მულახის თემი, ზემო სვანეთი)


...
აღდგომა (თანაფ) (გვ.4.)

იქვე მოიყვანენ მღვდელს. მღვდელი რომ აკურთხებს ტაბლებს, კურთხევისთვის აძ...

...
ჴეობ, ლუხორ (გვ.4)

ჴეობ- მოდიოდა ლალხორის შემდეგ კვირას. მთელი სოფლით ხდიდნენ არაყს. ლესკარები აცხ...

...
ლიჰლომალი (გვ.2)

ცვილის სანთლებს ამატებენ ბევრს და ასე ნელ–ნელა გააქვთ კარში გარე გასასვლე...

...
უფლიშის დღესასწაული (გვ.1.)

უფლიში ლიფხჟìლ გოცობის მერე, როცა დაგვიმთავრდება ლასკარის ხარჯი, ფქვილი და ხარი...

...
ზომხა-ახალი წლის დღესასწაული სვანეთში (გვ.1.)

ახალი წლის დღეს გამთენიისას ოჯახის მეკვლეები ვინც არიან, ქალი და მამაკ...

...
მიცვალებულთა დღე; კურთხევის ორშაბათი (გვ.1)

აღდგომის მეორე დღეს არის მიცვალებულთა დღე – კურთხევის ორშაბათი. იმ დღეს ...

...
სიტყვების განმარტება

ლასმანდარ – ტაბიკები იფრა – იფანი ლაყულა – გასაყოფი, გასამიჯნი ...

...
ბაია

მეორე დღეს ბაია ჰქვია. იმ დღეს, საღამოს, ეკლის მოჭრა გვჩვევია და მათი ფანჯრებზე ...

...
აღდგომის შაბათი (გვ.1.)

ამ დღეს წესად გვქონდა ლოცვა–ვედრება და პირჯვრისწერა საყდარში. ამდღეს ...

...
ხადობ (გვ.2)

აღწერილია ხადობის დღეს მუცლის სალოცავი რიტუალის ჩატარების წესები. ხადობის ლამარი...

...
ლამპრობა (გვ.3)

თავთავის წილ ულუფას (თაინს). ლამპრობა არის კვირა დღეს და კვირა საღამოს, ...

...
მეისრაბი (გვ.2.)

მეორე დღეს, შაბათს, დილით, ღამე, ერთი საათი რომ იქნება დარჩენილი ავდგებით, ფან...

სხვა ტიპის დოკუმენტები, ამავე ადგილიდან:

სხვა ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (მულახის თემი, ზემო სვანეთი)


...
საფუარის დასაყენებელი ხის კასრი

საფუარის დასაყენებელი ხის კასრი ...

...
ქალების ქვევით ვედრება- ჩუბავ ლიმზირ

ქალების ქვევით ვედრების რიტუალი - ჩუბავ ლიმზირ, ჯგირანის სალოცავის შიგნით ...

...
ფარცხი

ფარცხი - მოხვნის შემდეგ მიწის მოსასწორებელი...

...
ხის მორისგან გამოთლილი წყლის ჭურჭელი

ხის მორისგან გამოთლილი წყლის ჭურჭელი ...

...
არყის ხისგან სამამაკაცო ლამპრების დამზადება მიცვალებულთა სულების მობრძანების დღეს

არყის ხისგან სამამაკაცო ლამპრების დამზადება მიცვალებულთა სულების მობრძანების დღ...

...
სულის მოსახსენებელ დღეებში არყის სმა ეზოში მდგარ საერთო სათლიდან

მიცვალებულის სულის მოსახსენებლად წლისთავზე (სურვილის მიხედვით) არაყის სმა ეზოში ...

...
გარდაცვლილის გამოსახულება (ნიშანი) სულის მოსახსენებელ სუფრასთან

გარდაცვლილის გამოსახულება წლისთავის სუფრასთან...

...
მულახი

ფოტოზე მოცემულია მულახის თემის ტერიტორია...

...
დღესასწაული ,,აღბა-ლაღრალი''

ეპიზოდი დღესასწაულიდან აღბა-ლაღრალი, საქმისაი ფალოსით და მისი ამალა...

...
სახლების დიდებით შემოვლა გარდაცვლილ სულთა წასვლის დღეს (ლიფანალის დასრულებისას).

სახლების დიდებით შემოვლა გარდაცვლილ სულთა წასვლის დღეს (ლიფანალის დასრულებისას)...

...
ქვაბში ხორცის ამოსარევი ხის ჯოხი

ქვაბში ხორცის ამოსარევი ხის ჯოხი ...

...
მიცვალებულის მოსახსენებელი დღე - ლაგუან

მიცვალებულის მოსახსენებელი დღე ლაგუან, გარდაცვლილის შემოსილი და იარაღასხმული მამ...