ხატისცხოვლობა

ტიპი: ხელნაწერი
დასახელება: ხატისცხოვლობა
დასახელება (ორიგ.): ხატენცხოველი
ავტორისეული აღწერა:
შინაარსი: ლითოდრიელის მერე ორშაბათ დღეს არის ხატიცხოველი ანუ ხატი ცოცხალი. იმ დღეს ზოგიერთები ორგანოების სახელზე (ასუარხან) შიმშილობენ. არც პურს ჭამენ და არც წყალს სვამენ. იმ ღამეს დააცხობენ სეფისკვერებს და შეალოცავენ ხატცხოველს, ხატცოცხალს. ვინც არის მოშიმშილე, იმის სახელზე შეალოცავენ ასეთი სიტყვებით: „ხატო ცხოველო, ხატო ცოცხალო, ვინც დღეს სხეულის ნაწილების, ორგანოებისთვის შიმშილობდა, იმას ორგანოების ტკივილი აღარ გააკარო“. სეფისკვერების შელოცვის მერე მოშიმშილეს უკვე შეუძლია, აქვს ნება ტრაპეზისა (ჭამისა) და მიირთმევენ კიდევაც.
დამატებითი ინფორმაცია: ტექსტი სვანურიდან ქართულ ენაზე ქეთევან მარგიანმა
თემი: იფარი
სოფელი: ნაკიფარი
ტერიტორია: ზემო სვანეთი
წელი: 1930
მასალა: ქაღალდი, მელანი
ზომები: 20სმ × 15სმ
მდგომარეობა: დამაკმაყოფილებელი
დაზიანებები:
თეგები: ლოცვაორგანოსეფისკვერიშიმშილიხატიცხოველი

ამავე ტიპის დოკუმენტები, ამავე ადგილიდან:

მსგავსი ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (იფარი, ნაკიფარი, ზემო სვანეთი)


...
ბერიკაობა-ყეენობა (აღბალაღრალი) (გვ.1.)

გუნუაანთ ჩამეგიანთა ერთ–ერთი წინაპარი (ხოშა) დაჭერილი ყოფი...

...
მაცხუარ თახაშ

მერე სამშაბათს, მაცხუარ თახაშია. ოჯახიდან თითო კაცი მივდივართ და იქ საკლავს დავკ...

...
ზომხა. ახალი წელი სვანეთში (გვ.3. დასასრული). ზომხა. ახალი წელი სვანეთში (სოფელი იფხი)

ახლა მეორე დღეს არის ზომხა. დილით ახალგათენებულზე სამი მეეკვლე; ერთ...

...
ლითოოდრი

ლითოოდრი ხვდება პარასკევ დღეს. ამ დღეს მთელი სოფლის ბავშვები შეიკრიბებიან ...

...
ზომხა-ახალი წლის დღესასწაული სვანეთში (გვ.5.)

ლალაშს (გობს) ჩამოიღებს და დადგამს ფიქალზე (ღუმელზე). მერე უკვე მეორე...

...
ტარიჯმაშის დღესასწაული (გვ.6)

მოცემულია ტარიჭაბუგვის // taritabűgv// tabgom-ის სახელით ცნობილი, აღდგომის შემდ...

...
ლიმერიე, ლინშდექურე (გვ.2)

ლიმერიე 15 აგვისტო. ახალი კარგი მოსავლისთვის სახლში გამომცხვარი პურების შეწირვის...

...
ისგლილჩალ (გვ.1.)

ისგლილჩალი ყოველთვის ოთხშაბათ დღეს ხვდება დიდმარხვაში. იმ ღამეს ი...

...
მეისარაბი (გვ.2.)

მესარაბი ყოველთვის შაბათ დღეს ხვდება. წინა დღეს, პარასკევ საღამოს დაკ...

...
გაზაფხულის გიორგობა (გვ.1.)

გაზაფხულის გიორგობა ყოველთვის ოცდასამ აპრილსაა. იმ დღეს, ზეგნეშელები, ბოგ...

...
ლადბაშილი

ლადბაშილი ჰქვია იმ სახლს, რომელშიც ქალები ნადბაშუნს აცხობენ და შეალოცავენ წ...

სხვა ტიპის დოკუმენტები, ამავე ადგილიდან:

სხვა ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (იფარი, ნაკიფარი, ზემო სვანეთი)


...
მოსავლის ასაღები შრომის იარაღები

ნიჩაბი, ფოცხი, თოხი,ხორბლის სახვეტი ნიჩაბი, მცირე ზომის ხის ურო, ტყავის დასამუშა...

...
ხიდი მდ. ენგურზე

ფოტოზე მოცემულია ხიდი მდ. ენგურზე ...

...
ახალგარდაცვლილის საფლავზე გასვლა

ლიმერიეს დღეს ახალი გარდაცვლილებისთვის საკურთხის გარდა იციან სამოსის მიძღვნაც, რ...

...
თოხი

სამეურნეო იარაღი თოხი...

...
გარდაცვლილის გამოსახულება (ნიშანი) სულის მოსახსენებელ სუფრასთან

გარდაცვლილის გამოსახულება წლისთავის სუფრასთან...

...
მოსახსენებელი სუფრები საფლავებზე მარიამობა დღეს

საკურთხი სუფრები საფლავებზე მარიამობა ( ლიმერიე) დღეს. ...

...
ცეცხლის საჩხრეკი ორთითა

ცეცხლის საჩხრეკი ორთითა ...

...
მიცვალებულის მოსახსენებელი დღე - ლაგუან

მიცვალებულის მოსახსენებელი დღე ლაგუან, გარდაცვლილის შემოსილი და იარაღასხმული მამ...

...
მარილის ქვასანაყი

მარილის ქვასანაყი ...

...
ახალი გარდაცვლილის საფლავზე ტანსცმლის მიტანა, საფლავზე გაშლა და საფლავის კურთხევა

ლიმერიეს დღეს მღვდლის მიერ არყის მიწაზე ლიბაცია და სასაფლაოზე მიტანილი სანოვაგის...

...
წმ.ღვია და წმ.მსხალი

წმ.ღვია და წმ.მსხალი ფარის თემში. ...

...
მესტიის ხიდი

ფოტოზე მოცემულია მესტიის ხიდი (1927 წელი) ...