| ტიპი: | ხელნაწერი | |
|---|---|---|
| დასახელება: | ზომხა-ახალი წლის დღესასწაული სვანეთში (გვ.2.) | |
| დასახელება (ორიგ.): | ზომხა | |
| ავტორისეული აღწერა: | მასალა ჩაწერილია მულახის თემის სოფელ ჟამუშში. 1946 წელს | |
| შინაარსი: | უკან ხარს ვინც მისდევს წკეპლით და ძახილით, ვედროთი წყალი მიაქვს ამას. ხარს გაიყვანენ კალოზე, შუა ეზოში, სადაც გასანიავებელია (ლაბაბა), იქ გავაკეთებთ ხოლმე გასაკვალავს (ლანჩაბს?), მოვაგროვებთ თოვლს, და ამაზე დავარტყამთ ხულის თავს, წვეროს. მერე ავუშვებთ ხარს და სამჯერ უხმოდ მარჯვნივ შემოვატარებთ ეზოს. მერე უკვე დავდგებით ლანჩაბთან და აქვე შეალოცავენ ლალაშს / გობს: „წლის მცვალებელო ღვთაებავ, გირგოლის დაპირებავ, კანდავ ზღვისაო, ახალო წელო, კარგი ახალი წელი შეგვინაცვლე, გვინაცვალე, ზრდით და მატებით გაგვახარე, წლის მოსავლიანობით გაგვახარე“. არის ადამიანის მშვიდობა! ჩვენი სანატრებელი ყველა კარგ გუნება–განწყობაზე გვყავს. მერე კი ამბობენ მეკვლეები, მეფეხურები (მოჭშხალა!): „მოვდივარ, მოვდივარ და ვერ მოვდივარ!“ – „რა ბედნიერება მოგაქვს?“ – სახარე ხარებით სავსე! – საძროხე ძროხებით სავსე! – საცხვარე ცხვრებით სავსე! ... ამ დროს სახლიდან გადმოსძახებენ: „კარი ღიაა, ბედნიერო!“ „წელიწადის მცვალებელო ღვთაებავ, კარგი ახალი წელი გვინაცვალე, ზრდით და მატებით გაგვახარე, კაცთა, ადამიანთა მშვიდობა, საქონლის, სულდგმულის სიმრავლე მოგვიტანე!“ შინიდან კვლავ გადმოსძახებენ: „რა გახვევია, რით ხარ დახუნძლული?“ | |
| დამატებითი ინფორმაცია: | ტექსტი სვანურიდან ქართულ ენაზე თარგმნა ქეთევან მარგიანმა | |
| თემი: | მულახის თემი | |
| სოფელი: | ჟამუში | |
| ტერიტორია: | ზემო სვანეთი | |
| წელი: | 1946 | |
| მასალა: | ქაღალდი, მელანი | |
| ზომები: | 20სმ × 17სმ | |
| მდგომარეობა: | დამაკმაყოფილებელი | |
| დაზიანებები: | ||
| თეგები: | ადგომაშიაშეხ ლიდშდოლეზომხალეზომახლიდშდოლელიშიაშიმეკვლემეშიაშიმოჭშხალანაჭშხუნვარირიდეელიმზირეუეხფუსნა მუჟეღუსქორქორა მჭშხიშიმი ლიფუშდეხული | |
მსგავსი ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (მულახის თემი, ჟამუში, ზემო სვანეთი)
მერე, შაბათს ისევ ქაშუათობის შაბათი ჰქვია. იმ დღეს რამდენი სტუმარიც სოფელში მოგ...
შობის მეორე დღეს არის ქრისტეშობა. ქრისტეშობა დღეს გვჩვევია ასე: ...
თუკი ვინმეს სჭირს მუნი (მახეერა), მაშინ დააცხობენ სეფისკვერს. ამ სეფისკვერს...
მესარაბი ყოველთვის შაბათ დღეს ხვდება. წინა დღეს, პარასკევ საღამოს დაკ...
მოსახლე დაკლავს ხოლმე ან ორ დიდ ტახს, ან ტახს და ვაცს (მამალ თხას), ...
ლიმერჭლურ როცა სათიბს ყველგან მოვთიბავთ, მაშინ „ლიმერჭლურეს“ ვიზამთ ვილოცებით „-...
ლიქვრეშისღამეს ხვდება ასევე ლიღვმესარი. ამ დღეს საქონელს დღის განმავლ...
07 შუიდ მაისი 20/05 ამ დღეს ხორბლის ყანებში ვიცით ლიდბêში. ნადბêშუნს დააცხობენ...
29/06 პარპოლდêშ 12/07 პარპოლდაშ ყოველთვის 28-29 ხვდება. იმ დღეს ჩვენ, იფხელებს,...
მიცვალებულის დატირება. სარიტუალო პურების ცხობა და შესაწირის გაცემა...
ლიჰლომალი ყოველთვის ორშაბათ დღეს ხვდება. ორშაბათ დილას ძალიან ადრე ვდ...
სინნოხსნაბ - ხადობის შედეგი პირველი შაბათი, რომლიც მიცვალებულის სულის დღედ ითვლ...
სხვა ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (მულახის თემი, ჟამუში, ზემო სვანეთი)
ფოტოზე გამოსახულია ლატალის თემის სოფ. იენაშის მკვიდრის ბიაზრუკ წერედიანის დატირ...
წლისთავზე გარდაცვლილი ქალისთვის სუფრის კურთხევა მღვდლის მიერ...
ფოტოზე აღბეჭდილნი არიან მულახელები...
მღვდელი წლისთავზე აკურთხებს გარდაცვლილი ქალისთვის მიძღვნილ სუფრას...
მარილის ქვასანაყი ...
ფოტოზე მოცემულია მესტიის თემი. სოფელი ლაღამი ...
მაგიდა გარდაცვლილის თავთან; გარდაცვლილის საყვარელი საყოფაცხოვრებო ნივთებით და ...
სულის მოსახსენებელი სუფრა მიცვალებულის სახლში ...
ფოტოზე გამოსახულია მონადირე ბათლომ ნავერიანი, იარაღით და მთაში სასიარულო ჯოხით ...
ქალების სალოცავი ჯგირან სოფ. ჟამუშში, მულახის საზოგადოება ...
ქალების ქვევით ვედრების რიტუალი - ჩუბავ ლიმზირ, ჯგირანის სალოცავის შიგნით ...
მარანი...