| ტიპი: | ხელნაწერი | |
|---|---|---|
| დასახელება: | ყორლიკრალი-კარის გაღება (გვ.2.) | |
| დასახელება (ორიგ.): | ყორლიკრალ | |
| ავტორისეული აღწერა: | ||
| შინაარსი: | სათითაოდ დაუყენებენ სამ სეფისკვერს (ტაფ ლემზირს). ამის გარდა აცხობენ ერთ დიდ ხაჭაპურს, ამას ჰქვია „ღვენზილი“. „ღვენზილს“ დაუყენებენ ცხრა სეფისკვერს (ტაფ ლემზირს). ცხობის დამთავრების შემდეგ, მანამ ვიდრე ღუმელს და საცხობ ფიქალ ქვას მოშორდებიან, ასრულებენ და ახორციელებენ განსაკუთრებული ლოცვის რიტუალს (ტაფ ლიმზირს). დაანთებენ სამ სანთელს, სამ კელაპტარს. ქალი, რომელმაც განსაკუთრებული ლოცვის რიტუალი უნდა აღასრულოს, ჩაიმუხლებს კერიასთან. აიღებს ერთ სეფისკვერს, თუკი ქალი ერთია ოჯახში, ანდა თითოეულის რაოდენობის შესაბამისად სამ–სამს. და მერე უკვე ილოცებს და დაალოცავს კერიის ფეხთან მუხლმოყრილი. ამ სეფისკვერებს სწირავენ, შეალოცავენ ღვთისმშობელს (ლამარიას) და სთხოვენ: „ღვთისმშობელო, სვე და ბარაქამც მომანიჭე და მომეციო, მეწველი საქონელი მიმრავლეო!“ როცა ლოცვის რიტუალს უკვე ამთავრებენ, მაშინ სეფისკვერებს სამჯერ კერიის ფეხის ირგვლივ შემოატარებენ. აქვე, თან აქვთ ასევე ნათავედი არაყი პატარა ბოთლით, ამასაც შესწირავენ, შეალოცავენ ღვთისმშობელს. ძველ დროში ერთ სეფისკვერს ამ დროს მეზირის სახლზე შესწირავდნენ თურმე და დამარხავდნენ კერიის ფეხთან. მეზირი არის თურმე თეთრი პატარა თაგუნა. ეს მეზირი ყოფილა ბარაქის მიმცემი და მიმნიჭებელი წველადობის, ცხობისა და ცომეულისა და ყველის ამოყვანისა. ამ ლოცვისას, ამ რიტუალის შესრულებისას გარეშეს არავის არა აქვს უფლება დასწრებისა და ამ სახლში ყოფნისა. ლოცვა რომ დამთავრდება, მაშინ გაშლიან ტაბლას და გააკეთებენ ლიფაანეს მიცვალებულებისათვის, მერე დასხდებიან და დაპურდებიან. თუკი პურობის მერე დარჩა ნაწილი შენაწირი სეფისკვერებისა, იმას აუცილებლად მალულად მიირთმევენ. მერე უკვე ამას ყველაფერს შეინახავენ და დაუძახებენ სახლში | |
| დამატებითი ინფორმაცია: | ტექსტი სვანურიდან ქართულ ენაზე თარგმნა ქეთევან მარგიანმა | |
| თემი: | მულახის თემი | |
| სოფელი: | ||
| ტერიტორია: | ზემო სვანეთი | |
| წელი: | ||
| მასალა: | ქაღალდი, მელანი | |
| ზომები: | 20სმ × 17სმ | |
| მდგომარეობა: | დამაკმაყოფილებელი | |
| დაზიანებები: | ||
| თეგები: | გვიზკარის გაღებალამარიალესკარილუკნეებმეზირი ლიფაანესტაფ ლემზირსღვენზილყორლიკრალჯგერან„ჯგერან ფუსდ | |
მსგავსი ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (მულახის თემი, ზემო სვანეთი)
14/11 „ლიუჭმìლ“ 27/11 „ლიუჭმìლ (მარხვა) მეხუთე დღეს, გიორგობის მერე ხვდება. იმ დ...
თუკი ვინმეს სჭირს მუნი (მახეერა), მაშინ დააცხობენ სეფისკვერს. ამ სეფისკვერს...
ლიჯგრი საფტინს არის მიცვალებულთა ხსენება. ლიფანეა ხორცით, პურით და არაყით. ძველა...
მიცვალებულის სახლეზე რასაც გაამზადებენ საკურთხს (საჭმელსაც და სამოსსაც), ი...
ახლა, კვირა დღეს, ღერთა ლამპრობია, მაგრამ ის ყოველთვის კვირა დღეს არ ხვდება. მი...
ლილაშუნედან ისგლინჩალამდე არის ერთი კვირა და სამი დღე. ისგლინჩაალის დღეს...
აღდგომის ხუთშაბათს დღისით ვაკეთებთ ხორბლის ფაფას. საღამოს ვიტრაპეზებთ. ტრაპეზ...
ცუდი პარასკევი ჰქვია პარასკევს აღაპების კვირეულში. იმ დღეს რომ არ შეიძ...
შაბათს საღამოს სულები ლალხორში მიდიêნ. მაშინ სკამზე და ბანდარზე დასხდომა შეუძლია...
15 მარტს მიწის ხვრელების ამოყრაა. ამ დღესაც უქმეა. ახალ მოტანილ წყალს არ სვამენ...
# 16 შინ თავთავიანთ სახლებში წავლენ. ლითოდრი დღეს „ცხენებს დააცხობენ“ ხ...
ქრისტეს შობასა და ზომხას შორის პერიოდს ჰქვია ÎêრნეÎსგა. ამ კვირაში უქმეა, მუშა...
სხვა ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (მულახის თემი, ზემო სვანეთი)
სამიწათმოქმედო იარაღები-გუთანი და გუთნის ნაწილები განმარტებებით ...
ნიჩაბი, ფოცხი, თოხი,ხორბლის სახვეტი ნიჩაბი, მცირე ზომის ხის ურო, ტყავის დასამუშა...
ერთ-ერთი ეპიზოდი აღბალაღრალის დღესასწაულის რიტუალიდან...
გარდაცვლილთა სულების მიღება-გამასპინძლება "ლიფანალის" დღეებში...
ფოტოზე მოცემულია ხიდი მდ. ენგურზე ...
მარიამობა მულახში...
ქალების ქვევით ვედრების რიტუალი - ჩუბავ ლიმზირ, ჯგირანის სალოცავის შიგნით ...
ფოტოზე აღბეჭდილია რაჟდენ ქალდანის კოშკიანი საცხოვრებელი სახლი, მულახის თემის სოფ...
გარდაცვლილის სულის მოსახსენიელბელ დღეს მოხარშული ხორცით გაკეთებული საკურთხი ...
ქვაბში ხორცის ამოსარევი ხის ჯოხი ...
შრომის იარაღები საფარცხავი, ნაჯახი, ბარი, წერაქვი ...
ქალების სალოცავი ჯგირან სოფ. ჟამუშში, მულახის საზოგადოება ...