| ტიპი: | ხელნაწერი | |
|---|---|---|
| დასახელება: | ხორცის აღაპი | |
| დასახელება (ორიგ.): | ლეღვი აღაპ (გვ.1.) | |
| ავტორისეული აღწერა: | ||
| შინაარსი: | ხორცის აღაპი გვჩვევია ორი კვირა. აღაპების კვირეულში ყველა ოჯახს, ყველა მოსახლეს დაყენებული ჰყავდა საკლავი, ამ საკლავს ერქვა სააღაპე (ლეღაბ). ხორცის აღაპი იწყებოდა მეისარაბის დღეს. ხორცის აღაპის კვირეულში, ხორციელის კვირაში ყველას აქვს ხორცი. ეს მთავრდებოდა კვირა საღამოს. ამ ღამეს სჩვეოდათ გელოს გადაგდება (გელოდა ლიკვანე). როცა ხორცის არაპის კვირეული დამთავრდება კვირა საღამოს, ორშაბათს არის თეთრი ფხუ. ყველიერი იწყება მაშინ, როცა ხორცის აღაპი მთავრდება. ყველიერი არის ერთ კვირას. ყველიერი მთავრდება კვირას; მეორე დღეს არის ორშაბათი და იწყება დიდმარხვა (ლილჩალი „დასაცავი“). ეს არის შავი ფხუ. ყველიერის სამშაბათს გვჩვეოდა ლოცვა, ვევედრებოდით, ველოცებოდით ხოლმე ქუთაისის ღვთისმშობელს შვილიერებაზე, შვილოსნობაზე, სიმრავლეზე. ამ ღამეს სჩვეოდათ ერთი რიტუალი ლოცვისა (ჩუბოვ ლიმზირ). ამ სეფისკვერს დამარხავდნენ ხოლმე. ამ რიტუალზე შენალოცი, შენაწირი სეფისკვერის ჭამა მხოლოდ ქალებს შეეძლოთ, მამაკაცებისთვის არ იყო ნებადართული! ხორცის აღაპზე ლოცვა სრულდება დიდი ღმერთის ვედრებით ოჯახის წევრების, (სახლში მყოფთა) მშვიდობიანობის თხოვნით, მომავალი წლის აღაბსაც საღად, ჯანმრთელად და კარგ გონება–განწყობაზე შეგვახვედრეო, მოგვასწარიო, სახლში არავინ რომ არ მოგვიკვდესო. სეფისკვერებს და ძველ ხორცს ცხვრებისა და | |
| დამატებითი ინფორმაცია: | ტექსტი სვანურიდან ქართულ ენაზე ქეთევან მარგიანმა | |
| თემი: | მულახის თემი | |
| სოფელი: | ||
| ტერიტორია: | ზემო სვანეთი | |
| წელი: | ||
| მასალა: | ქაღალდი, მელანი | |
| ზომები: | 20სმ × 17სმ | |
| მდგომარეობა: | დამაკმაყოფილებელი | |
| დაზიანებები: | ||
| თეგები: | თომილეღაბლოცვარიტუალისაკლავიჩუბოვ ლიმზირხორცის აღაპი | |
მსგავსი ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (მულახის თემი, ზემო სვანეთი)
ს. იფხი დავით çოტაშერ ნანსყანი. მეისარობა დღეს, პირველად, ღორის ხორცის ჭამა ჩვენ...
იქვე მოიყვანენ მღვდელს. მღვდელი რომ აკურთხებს ტაბლებს, კურთხევისთვის აძ...
მიცვალებულის დატირება და დაკრძალვა, სარიტუალო საკვების მომზადება და ქელეხი....
მერე, კვირა დღეს, ფუსდის ხარის დაკვლის დღეა. სოფელი ამ დღისთვის გამოყოფს რვა ...
მერე, შაბათს ისევ ქაშუათობის შაბათი ჰქვია. იმ დღეს რამდენი სტუმარიც სოფელში მოგ...
სინნოხსნაბ - ხადობის შედეგი პირველი შაბათი, რომლიც მიცვალებულის სულის დღედ ითვლ...
ლიჯგრი საფტინს არის მიცვალებულთა ხსენება. ლიფანეა ხორცით, პურით და არაყით. ძველა...
"15/04 ლითხêრ 28/04 მერე, სამშაბათ დღეს, „ლითხêრ: ჰქვია. იმ დღს მწყემსებს ხაჭა...
მერე, კვირა დღეს ჰქვია ლიâდუში. ამ დღეს გირგვლიანები, სტეფლიანები და თამლიანები ...
მერე გამოვიდოდდა წყლის ნაპირთან. აქ სავსე კარდალაში ან ღობში მღვდელი აკუ...
სამეკვლეოს, სარიტუალო პურებს ხელად დაჭრიან იმ დროს, როცა ოჯახის წევრე...
"თეთრი ფხუ ყველიერი ყველიერი (თაში აღაბ) შავი ფხუ ლითოდრი ხატიცხოველი ლილ...
სხვა ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (მულახის თემი, ზემო სვანეთი)
ბეჩოს საავადმყოფოდან ეცერის თემის გარდაცვლილი მამაკაცის სულის გადაყვანის რიტუა...
ფოტოზე გამოსახულია მონადირე ბათლომ ნავერიანი, იარაღით და მთაში სასიარულო ჯოხით ...
ერთ-ერთი ეპიზოდი აღბალაღრალის დღესასწაულის რიტუალიდან...
ბეჩოს თემის ქალების სალოცავი ჯგერან, რომელშიც ინახება ნაყოფიერების (მომტანი) ქვე...
ფოტოზე გამოსახულია ლატალის თემის სოფ. იენაშის მკვიდრის ბიაზრუკ წერედიანის დატირ...
ფოტოზე მოცემულია მულახის თემის ტერიტორია...
გარდაცვლილის სულის მოსახსენიელბელ დღეს მოხარშული ხორცით გაკეთებული საკურთხი ...
ხის ჯამი ...
ფოტოზე მოცემულია ხიდი მდ. ენგურზე ...
ცეცხლის საჩხრეკი ორთითა ...
გარდაცვლილის სულის მოსახსენიებლად გარეთ გაშლილი სუფრები...
მარილის ქვასანაყი ...