თçთნე ფხუ (გვ.1.)

ტიპი: ხელნაწერი
დასახელება: თçთნე ფხუ (გვ.1.)
დასახელება (ორიგ.): თçთნე ფხუ (გვ.1.)
ავტორისეული აღწერა: 10/02 თçთნე ფხუ 23/02
შინაარსი: მეორე დღეს, ორშაბათს თçეთნე ფხუ ჰქვია. ამ დღეს ყველაფერი დასარეცხია: ტაბგა - მაგიდები, ჯარა, ჯამები, კოვზები, ყველანაირი ჭურჭელი, რადგან ამ დღეს უფროსები ქრისტესთვის არიან მომარხულენი. ამ დღისთვის გუიზი უკვე მზად გვაქვს: 6 ოჯახიდან ორ კაცზე ერთი კარუა გუიზის ფქვილია მოგროვილი. ის ჩაბარებულია დღეობის გამრიგე ოჯახისთვის. ამ დღესასწაულამდე ეს ოჯახი არაყსაც გამოხდის, სხვა საქმეებში, დღეობის დღეს, ყველა (ეს ექვსივე ოჯახი. ნ.წ) ვეხმარებით მორიგეს მომზადებაში. ლემზირების დაცხობის შემდეგ ამ ექვსი ოჯახიდან თითო მამაკაცი, ე.ი. სულ ექვსი, ერთად დადგება სალოცავ სარკმელთან სახლის შინაში და აღავლენს ლოცვას ლემზირებით. ეს ექვსი კაცი ხელში დაიჭერს თითოზე ექვს ცალ ლემზირს და ერთად აღავლენენ ლოცვას ხოშა ღერბეთის სახელზე მოდღესასწაულე ოჯახების მშვიდობისათვის. მერე აღავლენენ თითო სამ-სამი ლემზირით ლოცვას მაცხვარ ფხუს სახელზე. მასაც მშვიდობას, ჯანის სიმრთელეს ხვავს და ბარაქას შესთხოვენ. შემდეგი ლემზირებით იწყებენ ყველა იმ სალოცავის ვედრებას, რაც კია ლატალში. მოყვებიან მარჯვნიდან მარცხნივ. ლატალში 66 ტაძარია; მაცხვარიშში - მაცხçìრი და თìრინგზელი შყალერში - ჯგèრìგ, წეფლი ჯგèრìგ, მაცხçìრ კვერხიშ, გერბში მაცხçìრ, ჭალი ჯგèრìგ, Îელ მèჰíრიშ, ჯარ მêხèლდშიშ, ლაჰილში - ლêჰლა მაცხçìრ, ლაჰლა ჯგèრìგ, სკარლაში ლამìრია, მèჰერი თìრინგზელ, ლახუშდში - სგობლა მაცხçìრ, ლახუშდა მაცხçìრ, თანღი თìრინგზელ, ლემქèლდ ლამში - ლამა ნათèლმცემელ იენაშში - Îêნ სიდიანარში - გუჰლი თìრინგზელ, სიდიìნრი თìრინგზელ ლეშუკში - ჯგèრìგი, ლენთა ლამìრია იფხში - ლამìრია, ბìლა ჯგèრìგ კვანჭიანარში - ჭუშხუნი ი ჩარლèდა ლამìრია ამათ ყველას შეავედრებენ სურვილებს. მერე ამ ლემზირებს დაუფენენ სუფრაზე მიცვალებულებს და ლიფანეს შემდეგ ისადილებენ. მერე წავლენ თავთავიანთ ოჯახში. საღამოს ისევ შეიკრიბებიან და ისევ აღასრულებენ მსგავსი ლოცვის წესს. მეორე დღეს მეშხე ფხუს დღეა.
დამატებითი ინფორმაცია: ტექსტი სვანურიდან ქართულ ენაზე თარგმნა ნინო წერედიანმა
თემი: ლატალი
სოფელი: მაცხვარიში
ტერიტორია: ზემო სვანეთი
წელი:
მასალა: ქაღალდი, მელანი
ზომები: 40სმ × 21სმ
მდგომარეობა: დამაკმაყოფილებელი
დაზიანებები:
თეგები: გუიზითითნე ფხუკარუარიტუალი

სხვა გვერდები:


ამავე ტიპის დოკუმენტები, ამავე ადგილიდან:

მსგავსი ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (ლატალი, მაცხვარიში, ზემო სვანეთი)


...
ტარის ოთხშაბათი

კურთხევის ორშაბათის მერე მესამე დღეს არის ტარის ოთხშაბათი (ტარი ჯიმაშ). იმ ...

...
აღდგომა (თანაფ) (გვ.8.)

დიდ აღდგომას, ხოშა თანაფს ერთი გვარის წარმომადგენლები ერთად იკრიბებიან, ა...

...
გაზაფხულის გიორგობა (გვ.2.)

გიორგობა 1912 წ. ამ გიორგობას ათას ცხრაას თორმეტ წელს 1912 წ. ერთ დ...

...
ლამპრობა (გვ.2.)

გულს და სეფისკვერებს საყდარში, ეკლესიაში შესაწირად წაიღებს ის, ვინც ოჯახში ...

...
ხრაბ, ლიგერგი (გვ.2)

კრაბ არის ლიგერგის წინადღე. სრულდება შესაწირავები დიდი ღმერთისთვის. მეორე დღეს ...

...
ლილააშუნე (გვ.1.)

ხატიცხოველის მერე მეხუთე დღეს არის თესვის დღეობა (ლილააშუნე). იმ დ...

...
აია

ისგლინჩაალის მერე პირველ კვირადღეს აია (ა) ჰქვია. იმ დღისთვის ხორბლის ფქ...

...
კუდიანების, ჭინკების, სატანების კვირა, ქაჯობა, მისნობა

კუდიანების, ჭინკების, სატანების კვირაში, ორშაბათ დღეს კარებში ეკლები უნდა ...

...
ამაღლება (გვ.2.)

ერთ გიმუნდს ეკლესიის მინაშენთან, ლადბაშთან დადებს. ამ დიდ ჯოხს, ჭოკს (ლაყუ...

...
ხვალმობა (გვ.1.)

ხვალმობა ყოველთვის ხუთშაბათსაა. დილით, ახალგათენებულზე ადგებიან. პირველად პატარა...

...
ზომხა-ახალი წლის ტრადიციები სვანეთში (გვ.1.)

ახალი წლის ღამეს გვჩვევია ხულის მოტანა სახლში სარკმელების და ფანჯრების ...

სხვა ტიპის დოკუმენტები, ამავე ადგილიდან:

სხვა ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (ლატალი, მაცხვარიში, ზემო სვანეთი)


...
მესტიის თემი. სოფელი ლაღამი

ფოტოზე მოცემულია მესტიის თემი. სოფელი ლაღამი ...

...
წლისთავის სუფრის კურთხევა

წლისთავზე გარდაცვლილი ქალისთვის სუფრის კურთხევა მღვდლის მიერ...

...
მოსავლის ასაღები შრომის იარაღები

ნიჩაბი, ფოცხი, თოხი,ხორბლის სახვეტი ნიჩაბი, მცირე ზომის ხის ურო, ტყავის დასამუშა...

...
თხის შეწირვის რიტუალი ,,განცხდაბ''დღეს

ფოტოზე აღბეჭდილია გუარამ გირგვლიანის ოჯახში, ლიფაანალის პირველ ,,განცხდაბ" დღეს,...

...
მიცვალებულების სულების გამასპინძლება ლიფანალის დღეებში

გარდაცვლილთა სულების მიღება-გამასპინძლება "ლიფანალის" დღეებში...

...
გარდაცვლილის სულის მოსახსენებელ დღეს გაკეთებული საკურთხი მოხარშული ხორცით

გარდაცვლილის სულის მოსახსენიელბელ დღეს მოხარშული ხორცით გაკეთებული საკურთხი ...

...
ხარის შეწირვა უფლიშის დღესასწაულზე

შესაწირი ხარის დაკვლა უფლიშის დღესასწაულზე სოფელ იფხში ვოთავერ ნანსყანის სახლის ...

...
მიცვალებულთა სულების მობრძანების დღეს საქალებო ჩირაღდნების გამოთლა არყის ხისგან

ფოტოზე გამოსახულია არყის ხისგან საქალებო ჩირაღდნების -ლამპრების გამოთლა მიცვალებ...

...
ქალების სალოცავი ჯგერან

ბეჩოს თემის ქალების სალოცავი ჯგერან, რომელშიც ინახება ნაყოფიერების (მომტანი) ქვე...

...
ახალი გარდაცვლილის საფლავზე ტანსცმლის მიტანა, საფლავზე გაშლა და საფლავის კურთხევა

ლიმერიეს დღეს მღვდლის მიერ არყის მიწაზე ლიბაცია და სასაფლაოზე მიტანილი სანოვაგის...

...
ფარცხი

ფარცხი - მოხვნის შემდეგ მიწის მოსასწორებელი...

...
ლატალის თემის მთის საძოვრები

ფოტოზე გამოსახულია ლატალელთა საძოვრები მთაში, შორს მოჩანს უშბის მთის მასივი ...