| ტიპი: | ხელნაწერი | |
|---|---|---|
| დასახელება: | ლიჰლომალი (გვ.2) | |
| დასახელება (ორიგ.): | ლიჰლომალი | |
| ავტორისეული აღწერა: | ||
| შინაარსი: | ცვილის სანთლებს ამატებენ ბევრს და ასე ნელ–ნელა გააქვთ კარში გარე გასასვლელისაკენ. ტაბლას დროდადრო დადგამენ ხოლმე გარე კარისკენ წაღებისას და ამ დროს პარალელურად ცოტაოდენს ფაფასაც დაასხამენ ხოლმე ძირს და ჭიქიდან არაყსაც და თან შეუნდობენ ხოლმე: „ შენდობამც გქონდეთ ჩვენს მიცვალებულებს (მეცლაბუს ), ვინც მე არ მახსოვხართ („მი მომ მემგნეენდ“). ვისაც ამ სახლში გეკუთვნოდეთ, ყველას შენდობამც გქონდეთ“, და შეუნდობენ არაყით. ლიფანეს რიტუალის შესრულებისას (მფანე) ის ვინც აკურთხებს სუფრას და აღასრულებს ლიფაანეს რიტუალს, ქუდს მოიხდის ხოლმე, შესანდობად ან ჭიქას ან კათხას აიღებს ხოლმე ხელში, მარჯვენა მხარეს ტრიალით ირგვლივ შემოუვლის კერიას საცხობიდან (საფუარხანქა) გასასვლელამდე. შესანდობარი ჭურჭელი ხელში უჭირავთ. ნელ–ნელა მიიწევს წინ, აღასრულებს ლიფაანეს რიტუალს ტაბლებთან, ძირს ასხამს არაყს და ამგვარად შეუნდობს ხოლმე. მერე კვლავ მობრუნდება საცხობთან (საფუარცახან). ხულთან ბავშვებს შეუნდობს რძით და კვლავ დადგამენ ჭიქას ხულთან. ფაფას ბავშვების სახლეზე ასხამენ ძირს, წაიღებენ გარე კართან, იქ კვლავ მოაბრუნებენ და ერთგვარად მალულად, იდუმალად (ქვიჩიდოლოშ) კვლავ დადგამენ (ნაგაუჟინ). სანთელი თუკი თავისით ჩაქრება, ის არ მოსწონთ, არ მიაჩნიათ კარგის ნიშნად. ხელით ჩააქრობენ სანთლებს და მერე უკვე | |
| დამატებითი ინფორმაცია: | ტექსტი სვანურიდან ქართულ ენაზე თარგმნა ქეთევან მარგიანმა | |
| თემი: | მულახის თემი | |
| სოფელი: | ||
| ტერიტორია: | ზემო სვანეთი | |
| წელი: | ||
| მასალა: | ქაღალდი, მელანი | |
| ზომები: | 20სმ × 17სმ | |
| მდგომარეობა: | დამაკმაყოფილებელი | |
| დაზიანებები: | ||
| თეგები: | თაშმიჯაბილალაშილშილიფაანელიჰლომალიმეჯღევაოხდრისსამარხისაფუარმუყფიჩქფუსდჩუ იტბგალხჩუაზრულეხცხუნილი | |
მსგავსი ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (მულახის თემი, ზემო სვანეთი)
უკან ხარს ვინც მისდევს წკეპლით და ძახილით, ვედროთი წყალი მიაქვს ამას. ...
ლიმერიე 15 აგვისტო. ახალი კარგი მოსავლისთვის სახლში გამომცხვარი პურების შეწირვის...
მერე, კვირა დღეს ჰქვია ლიâდუში. ამ დღეს გირგვლიანები, სტეფლიანები და თამლიანები ...
25/01 ლიჰეçცìრი 07/02 შაბათს ლიჰევწარი ჰქვია. მენენი ჩამოყრის თივას სათივიდან...
01/04 მაცხუარ თახაშ 14/04 მერე სამშაბათს, მაცხუარ თახაშია. ოჯახიდან თითო კაცი...
შობის მეორე დღეს არის ქრისტეშობა. ქრისტეშობა დღეს გვჩვევია ასე: ...
შუშხვამის დღეს უქმე არ არის. საღამოს ყველა მოსახლიდან ერთი კაცი წავა ...
ს. იფხი დავით çოტაშერ ნანსყანი. მეისარობა დღეს, პირველად, ღორის ხორცის ჭამა ჩვენ...
ჴეობ- მოდიოდა ლალხორის შემდეგ კვირას. მთელი სოფლით ხდიდნენ არაყს. ლესკარები აცხ...
მეორე დღეს, შაბათს, დილით, ღამე ერთი საათი რომ იქნება დარჩენილი ავდგებით, ფანჯ...
ამის მერე, ოთხშაბათს, არის ისგ ლილჩìლ (დიდმარხვის შუა პერიოდი) და ამ დღეს იციან ...
ბარბარობის მერე სამი კვირა რომ გავა, მაშინ არის შობა. შობის ღამეს აკეთ...
სხვა ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (მულახის თემი, ზემო სვანეთი)
ცეცხლის საჩხრეკი ორთითა ...
მართკუთხა ფორმის ქაღალდზე შავი ფანქრით ჩახატული ტაბლა ...
ერთ-ერთი ეპიზოდი აღბალაღრალის დღესასწაულის რიტუალიდან...
წმ.ღვია და წმ.მსხალი ფარის თემში. ...
ხის მორისგან გამოთლილი წყლის ჭურჭელი ...
ფოტოზე მოჩანს მაჩუბის ბაგის ორნამენტირებული ტიხარი...
მამაკაცების მიერ გარდაცვლილის დატირების მეორე მომენტი ...
გარდაცვლილის გამოსახულება წლისთავის სუფრასთან...
ფოტოზე მოცემულია მესტიის ხიდი (1927 წელი) ...
ბეჩოს საავადმყოფოდან ეცერის თემის გარდაცვლილი მამაკაცის სულის გადაყვანის რიტუა...
გარდაცვლილთა სულების მიღება-გამასპინძლება "ლიფანალის" დღეებში...
ფოტოზე მოცემულია ხიდი მდ. ენგურზე ...