| ტიპი: | ხელნაწერი | |
|---|---|---|
| დასახელება: | ლიფანაალი-ადგომ (გვ.1.) | |
| დასახელება (ორიგ.): | ლიფანაალი-ადგომ | |
| ავტორისეული აღწერა: | ||
| შინაარსი: | ახალი წლიდან, (ზომხანღო) მეხუთე დღეს არის „ხვდება“ ადგომი. წყალკურთხევის წინა დღეს (ადგომ ლადეღ) ქალები წყალს გადაივლებენ, წყალს ასევე დაასხამენ ყველაფერს, სახლში რაც კი რამ ბარგი და ჯამ–ჭურჭელი არის, გარეცხავენ ყველაფერს – დასაჯდომებს, სკამებს, ვარცლებს და საცერებს და ტაბლებსაც გარეცხავენ. საღამოსკენ ფიქალს გაახურებენ და ბევრ პურს დააცხობენ. ამ პურს სათითაოდ ყველას თითებით ნასვრეტებს უკეთებენ, იმიტომ რომ თითო პური ვერ ხვდებათო მიცვალებულებს, იმდენად ბევრნი არიანო, რომ თითოეულ მათგანს თითისოდენაღა ხვდებათო ცალ–ცალკე, სათითაოდ. ამის შემდგომ ლიფანემდე ახალგარეცხილ ავეჯზე არ ვჯდებით, იმიტომ რომ მიცვალებულებს არ ეკადრებათ სხვის დანაჯდომზე დასხდომა. ცხობას რომ დაამთავრებენ, მერე ტაბლებს შემოიტანენ სახლში და მთელ წრეზე კერიის ირგვლივ გააკეთებენ სუფრებს, ყველგან დებენ ბევრ პურს და კერძს შეჭამანდს (ნააყუნ), სამარხო კერძებს გააკეთებენ და იმას შესატანებლად დადგამენ. ბოთლებით არაყს დადგამენ ტაბლებზე. ცხობისას კერიის ცეცხლში შენთებულია ხული (ულ) იქვე მიადგამენ სკამტაბლას (ფიჩქს), სამფეხა პატარა მაგიდას, ფიჩქზე დებენ პურს, სხვადასხვა ხილს და რძეს. ბავშვებს იქ, | |
| დამატებითი ინფორმაცია: | ტექსტი სვანურიდან ქართულ ენაზე თარგმნა ქეთევან მარგიანმა | |
| თემი: | მულახის თემი | |
| სოფელი: | ||
| ტერიტორია: | ზემო სვანეთი | |
| წელი: | ||
| მასალა: | ქაღალდი, მელანი | |
| ზომები: | 20სმ × 17სმ | |
| მდგომარეობა: | დამაკმაყოფილებელი | |
| დაზიანებები: | ||
| თეგები: | ადგომბანდარლაზბუნალედგიმლემზირლიფანალიფიჩქწყალკურთხევახული | |
მსგავსი ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (მულახის თემი, ზემო სვანეთი)
კარის გაღება (ყორლიკრალ) ყოველთვის ხვდება მაშინ, როცა ორი კვირა რჩება...
ლალხორი ეწოდება ოქტომბრის პირველ კვირას. ამ დღეს ყველა ღმერთს ეწირებოდა ლემზირებ...
ელობ (ელიაობა)- პერპოლაშიდან (პეტრე-პავლობიდან) სამი კვირის შემდეგ მოდის ელობ (...
აღდგომის ხუთშაბათს დღისით ვაკეთებთ ხორბლის ფაფას. საღამოს ვიტრაპეზებთ. ტრაპეზ...
ლიკლაურე როცა ოჯახი კალოობას მორჩება, ლიკლაურე ჰქვია. საკლავს დავკლავთ და შევავე...
„ლინშდაქçრი“ ოჯახი, როცა მკას მორჩება, მაშინ „ლინშდაქçრე“ ჰქვია. იქ ღამე ლამარია...
მესარაბი ყოველთვის შაბათ დღეს ხვდება. წინა დღეს, პარასკევ საღამოს დაკ...
კრაბ არის ლიგერგის წინადღე. სრულდება შესაწირავები დიდი ღმერთისთვის. მეორე დღეს ...
01/04 მაცხუარ თახაშ 14/04 მერე სამშაბათს, მაცხუარ თახაშია. ოჯახიდან თითო კაცი...
ბარბარობის ღამეს ქალები პირველად დააცხობენ ცარიელ პურებს. ივახშმებენ, დაპუ...
ელობ (ელიაობა)- პერპოლაშიდან (პეტრე-პავლობიდან) სამი კვირის შემდეგ მოდის ელობ (...
მერე, კვირა დღეს არის „უფლიშ“. ამ დღეს მოლასკრენი ხარებს და ვერძებს კლავენ ლასკა...
სხვა ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (მულახის თემი, ზემო სვანეთი)
ნიჩაბი, ფოცხი, თოხი,ხორბლის სახვეტი ნიჩაბი, მცირე ზომის ხის ურო, ტყავის დასამუშა...
გარდაცვლილის სულის მოსახსენიელბელ დღეს მოხარშული ხორცით გაკეთებული საკურთხი ...
ქალების ქვევით ვედრების რიტუალი - ჩუბავ ლიმზირ, ჯგირანის სალოცავის შიგნით ...
დაკრძალვა იფარის თემში, სოფ. ნაკიფარში.ფოტოზე აღბეჭდილია სოფ. ნაკიფარის ეკლესია,...
მართკუთხა ფორმის ქაღალდზე შავი ფანქრით ჩახატული ტაბლა ...
ფოტოზე გამოსახულია მონადირე ბათლომ ნავერიანი, იარაღით და მთაში სასიარულო ჯოხით ...
ლიმერიეს დღეს ახალი გარდაცვლილებისთვის საკურთხის გარდა იციან სამოსის მიძღვნაც, რ...
შრომის იარაღები საფარცხავი, ნაჯახი, ბარი, წერაქვი ...
ლიმერიეს დღეს მღვდლის მიერ არყის მიწაზე ლიბაცია და სასაფლაოზე მიტანილი სანოვაგის...
საფუარის დასაყენებელი ხის კასრი ...
აღბა-ლაღრალის დღესასწაული, საქმისაი ფალოსით და ჯოხით...