| ტიპი: | ხელნაწერი | |
|---|---|---|
| დასახელება: | ლიფანაალი-ადგომ (გვ.1.) | |
| დასახელება (ორიგ.): | ლიფანაალი-ადგომ | |
| ავტორისეული აღწერა: | ||
| შინაარსი: | ახალი წლიდან, (ზომხანღო) მეხუთე დღეს არის „ხვდება“ ადგომი. წყალკურთხევის წინა დღეს (ადგომ ლადეღ) ქალები წყალს გადაივლებენ, წყალს ასევე დაასხამენ ყველაფერს, სახლში რაც კი რამ ბარგი და ჯამ–ჭურჭელი არის, გარეცხავენ ყველაფერს – დასაჯდომებს, სკამებს, ვარცლებს და საცერებს და ტაბლებსაც გარეცხავენ. საღამოსკენ ფიქალს გაახურებენ და ბევრ პურს დააცხობენ. ამ პურს სათითაოდ ყველას თითებით ნასვრეტებს უკეთებენ, იმიტომ რომ თითო პური ვერ ხვდებათო მიცვალებულებს, იმდენად ბევრნი არიანო, რომ თითოეულ მათგანს თითისოდენაღა ხვდებათო ცალ–ცალკე, სათითაოდ. ამის შემდგომ ლიფანემდე ახალგარეცხილ ავეჯზე არ ვჯდებით, იმიტომ რომ მიცვალებულებს არ ეკადრებათ სხვის დანაჯდომზე დასხდომა. ცხობას რომ დაამთავრებენ, მერე ტაბლებს შემოიტანენ სახლში და მთელ წრეზე კერიის ირგვლივ გააკეთებენ სუფრებს, ყველგან დებენ ბევრ პურს და კერძს შეჭამანდს (ნააყუნ), სამარხო კერძებს გააკეთებენ და იმას შესატანებლად დადგამენ. ბოთლებით არაყს დადგამენ ტაბლებზე. ცხობისას კერიის ცეცხლში შენთებულია ხული (ულ) იქვე მიადგამენ სკამტაბლას (ფიჩქს), სამფეხა პატარა მაგიდას, ფიჩქზე დებენ პურს, სხვადასხვა ხილს და რძეს. ბავშვებს იქ, | |
| დამატებითი ინფორმაცია: | ტექსტი სვანურიდან ქართულ ენაზე თარგმნა ქეთევან მარგიანმა | |
| თემი: | მულახის თემი | |
| სოფელი: | ||
| ტერიტორია: | ზემო სვანეთი | |
| წელი: | ||
| მასალა: | ქაღალდი, მელანი | |
| ზომები: | 20სმ × 17სმ | |
| მდგომარეობა: | დამაკმაყოფილებელი | |
| დაზიანებები: | ||
| თეგები: | ადგომბანდარლაზბუნალედგიმლემზირლიფანალიფიჩქწყალკურთხევახული | |
მსგავსი ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (მულახის თემი, ზემო სვანეთი)
მეკვლე ჩამოჯდება სკამზე. აიღებს ფუსნ მუჟეღს მთავარ სარიტუალო პურს, და ...
ახალი მიცვალებულის ოჯახი დაპატიჟებს ხოლმე მეზობლებს და ნათესავებს. მოიყვან...
მიცვალებულის სახლეზე რასაც გაამზადებენ საკურთხს (საჭმელსაც და სამოსსაც), ი...
პარპოლაში დგება 29 ივნისს. ამ დღეს სოფელი საერთო ხარჯით ყიდულობს შესაწირავ საკლა...
მერე გამოვიდოდდა წყლის ნაპირთან. აქ სავსე კარდალაში ან ღობში მღვდელი აკუ...
22/02 „ლილìშუნე“ 07/03 ხატიცხოვლობიდან პირველი შაბათი დღე არის ლილაშუნე (თე...
მაშინ სხვა ხალხმაც, დანარჩენებმაც მიანებს თავი. ათას ცხრაას ოცდაორ წლამ...
შავი ფხუს დღეს უყველო სეფისკვერებს აცხობენ და შევალოცავთ ხოლმე თესვა–მ...
გუნუაანთ ჩამეგიანთა ერთ–ერთი წინაპარი (ხოშა) დაჭერილი ყოფილა კ...
შაბათს საღამოს სულები ლალხორში მიდიêნ. მაშინ სკამზე და ბანდარზე დასხდომა შეუძლია...
ბარბარობის მერე სამი კვირა რომ გავა, მაშინ არის შობა. შობის ღამეს აკეთ...
მერე, კვირა დღეს ჰქვია ლიâდუში. ამ დღეს გირგვლიანები, სტეფლიანები და თამლიანები ...
სხვა ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (მულახის თემი, ზემო სვანეთი)
ოჯახების დიდების რიტუალით დავლა სულების წასვლის დღეს (ლიფანალის დასრულებისას)....
სცენები აღბალაღრალის დღესასწაულიდან, საქმისაი ფალოსით, ნიღბით, ,,იარაღით" თავის ...
აღბა-ლაღრალის დღესასწაული, საქმისაი ფალოსით და ჯოხით...
ლიმერიეს დღეს ახალი გარდაცვლილებისთვის საკურთხის გარდა იციან სამოსის მიძღვნაც, რ...
წმ.ღვია და წმ.მსხალი ფარის თემში. ...
მამაკაცების მიერ გარდაცვლილის დატირების მეორე მომენტი ...
ეპიზოდი დღესასწაულიდან აღბა-ლაღრალი, საქმისაი ფალოსით და მისი ამალა...
მულახელი ქალი სადღესასწაულო ჩაფრასტებიან სამოსში...
ქალები, ბავშვები და მამაკაცები მულახის თემიდან...
ქალების სალოცავი ჯგირან სოფ. ჟამუშში, მულახის საზოგადოება ...
ხის მორისგან გამოთლილი წყლის ჭურჭელი ...