| ტიპი: | ხელნაწერი | |
|---|---|---|
| დასახელება: | ლიფანაალი-ადგომ (გვ.1.) | |
| დასახელება (ორიგ.): | ლიფანაალი-ადგომ | |
| ავტორისეული აღწერა: | ||
| შინაარსი: | ადგომი არის ნაახალწლევს ხუთი დრე რომ გავა მაშინ. ადგომი ისე უქმე არ არის, მაგრამ ამ დღეს გვჩვევია ძალიან უცხოდ, საკრალურად, ღრმად საიდულოდ ლიფაანე (ლოცვით საკურთხი სუფრების წადგმა მიცვალებულებისათვის), ამიტომ სახლის შიდა საქმეებს უნდება ყველა და ამიტომ სხვა საქმეს არავინ არაფერს არ აკეთებს. ამ დღეს გაურეცხავი და გამოუხარშავი არაფერი არ უნდა დარჩეს. დილას, როგორც კი ოჯახი, მოსახლე წამოდგება, ხელათ იწყებს ყველაფერ იმის გარეცხვა–გაწმენდას, რაც კი სახლში ჯამ–ჭურჭელი, ბარგი, ავეჯი და დგამეული იქნება. რა თქმა უნდა, ადგომის რელიგიური დღესასწაული იმართება ზამთარში, ყოველთვის ხუთ იანვარს (ძველი სტილით) ხვდება. და მაინც მიხედავად ამისა, მოსახლე გასარეცხად გარეთ გამოიტანს ხოლმე საკარცხულებს, სკამლოგინებს, (ლერგიმებს) და გარაცხავენ ძალიან მაგრად. გარდა ამისა სახლში ჯამ–ჭურჭლეულს და ქვაბებს ყველაფერს გახეხავენ და გამოხარშავენ მდუღარე წყლით და თომით. მერე უკვე შეიტანენ საღამოს გარეცხილ–გაკრიალებულ ავეჯს და ჯამ–ჭურჭლეულს სახლში, მხოლოდ იმ დროს, როცა უკვე შინ მცხობელი ამთავრებს ცხობას. ამ დღეს მარხვაა, არ ხსნილდება, ამიტომ ადგომის საკურხთის სუფრაზე ხსნილი აკრძალულია, არ შეიძლება, ყველაფერი მხოლოდ სამარხო უნდა გქონდეს სახლში: ხორბლის პური, კორკოტი და წანდილი თაფლით, ლობიო, კარტოფილი, ხილეული, სხვადასხვა ჩირი, | |
| დამატებითი ინფორმაცია: | ტექსტი სვანურიდან ქართულ ენაზე თარგმნა ქეთევან მარგიანმა | |
| თემი: | მულახის თემი | |
| სოფელი: | ||
| ტერიტორია: | ზემო სვანეთი | |
| წელი: | ||
| მასალა: | ქაღალდი, მელანი | |
| ზომები: | 20სმ × 17სმ | |
| მდგომარეობა: | დამაკმაყოფილებელი | |
| დაზიანებები: | ||
| თეგები: | ადგომლოცვარიტუალიფიჩქწყალკურთხევახული | |
მსგავსი ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (მულახის თემი, ზემო სვანეთი)
ახალი წლის მეორე დღეს რატომღაც არავის უნდა, არ სურს არც მგზავრობა ...
ისგლილჩალი ყოველთვის ოთხშაბათ დღეს ხვდება დიდმარხვაში. იმ ღამეს ი...
ლიგურკე - ყოველთვის 15 ივლისს მოდის. ამ დღეს ყველა ოჯახი საკუთარ სახლში შესაწირ...
ხვალმობა ყოველთვის ხუთშაბათსაა. დილით, ახალგათენებულზე ადგებიან. პირველად პატარა...
დღეს გობში (ლალშში „სათესურში“) ჩააწყობენ და ამაში აქვთ ასევე წერექვის...
მოცემულია ტარიჭაბუგვის // taritabűgv// tabgom-ის სახელით ცნობილი, აღდგომის შემდ...
ლიფანალის კვირეულის შემდგომ რომ ხუთშაბათი მოვა, ამას ჰქვია დაბრუნების ...
ამის მერე, ოთხშაბათს, არის ისგ ლილჩìლ (დიდმარხვის შუა პერიოდი) და ამ დღეს იციან ...
ხარისას შეალოცავენ, შესწირავენ. იმ დღეს საკლავს არ კლავენ. მუშაობა არ შე...
აღდგომის ხუთშაბათს დღისით ვაკეთებთ ხორბლის ფაფას. საღამოს ვიტრაპეზებთ. ტრაპეზ...
16/04 ზუზა დიკ 29/04 მერე, ოთხშბათს ზუზა დიკ - ია (ზუზა-დიკ) ეს დღე უქმეა ქარის...
ლიქშორალი ჰქვია მდინარის პირას ქვიშაზე რიტუალებს. აღდგომის ხუთშაბათ დღეს...
სხვა ტიპის დოკუმენტები, რომლებიც ასევე შექმნილია ამავე ადგილებში (მულახის თემი, ზემო სვანეთი)
ფოტოზე გამოსახულია ლატალის თემის სოფ. იენაშის მკვიდრის ბიაზრუკ წერედიანის დატირ...
მარანი...
ფოტოზე ხის ძველი წისქვილია აღბეჭდილი...
ფოტოზე მოჩანს მაჩუბის ბაგის ორნამენტირებული ტიხარი...
ქალების სალოცავი ჯგირან სოფ. ჟამუშში, მულახის საზოგადოება ...
სამეურნეო იარაღები მარცვლეული კულტურების მოსავლის ასაღებად. კევრი და უღელი, ღვლე...
არყის ხისგან სამამაკაცო ლამპრების დამზადება მიცვალებულთა სულების მობრძანების დღ...
მიცვალებულის სულის მოსახსენებლად წლისთავზე (სურვილის მიხედვით) არაყის სმა ეზოში ...
ნიჩაბი, ფოცხი, თოხი,ხორბლის სახვეტი ნიჩაბი, მცირე ზომის ხის ურო, ტყავის დასამუშა...
გარდაცვლილთა სულების მიღება-გამასპინძლება "ლიფანალის" დღეებში...
გარდაცვლილის სულის მოსახსენიელბელ დღეს მოხარშული ხორცით გაკეთებული საკურთხი ...
სახლების დიდებით შემოვლა გარდაცვლილ სულთა წასვლის დღეს (ლიფანალის დასრულებისას)...